10 redenen om níet mee te doen met de Nationale Natuurwerkdagen

Op vrijdag 6 en zaterdag 7 november zijn de Nationale Natuurwerkdagen. Op honderden plekken in Nederland gaan vrijwilligers aan de slag: wilgen knotten, hagen planten, insectenhotels bouwen en nestkasten timmeren. Allemaal voor de natuur. Maar is dat eigenlijk wel zo zinvol? Tien redenen om thuis te blijven:

1. De biodiversiteit gaat nog steeds achteruit. Een dagje natuurbeheer verandert niets aan de grote problemen: intensieve landbouw, stikstof en klimaatverandering.

2. Echte natuur bestaat in Nederland helemaal niet meer. Overal is de invloed van de mens zichtbaar. Waarom zouden we daar ons best voor blijven doen?

3. De oplossingen liggen niet bij vrijwilligers, maar bij overheden en bedrijven. Zij moeten verantwoordelijkheid nemen en zorgen voor het juiste beleid.

4. We kunnen beter onze levensstijl veranderen om de natuur te helpen. Minder consumeren, minder vlees eten, minder vliegen. Dat heeft pas impact.

5. Denken we werkelijk dat wij de aarde kunnen redden? Dat is toch pure hoogmoed? God zal de schepping uiteindelijk herstellen!

6. De inzet van vrijwilligers maakt het structurele tekort aan investeringen in natuurbehoud vanzelfsprekend. We dragen eraan bij dat de overheid haar verantwoordelijkheid kan beperken.

7. We moeten de natuur juist met rust laten. Die redt zich echt zelf wel.

8. Veel mensen doen vrijwilligerswerk vooral voor zichzelf. Voor hun eigen goede gevoel. Je geeft jezelf de indruk van positief bezig te zijn.

9. Je kunt toch veel beter mensen helpen, dan je inzetten voor de natuur?!

10. Straks wordt het ook nog eens slecht weer. Brrr, mij niet gezien.

Advies: Laat deze tien redenen tegen de Natuurwerkdagen goed tot je doordringen. Dat hebben wij ook gedaan. Elk jaar komen er wel een paar van deze argumenten op ons pad. We hebben ze allemaal gewikt en gewogen.

Onze conclusie: wij gaan toch. Tijdens de Nationale Natuurwerkdagen op 6 en 7 november gaan we erop uit om iets goeds bij te dragen.

We willen niet stilzitten, ook niet alleen onze stem verheffen, maar onze handen uit de mouwen steken en meewerken aan goed doordachte vormen van natuurbeheer. Grote veranderingen zijn hard nodig, en juist daarom nemen we ook zelf verantwoordelijkheid. Want we geloven dat elke stap in de goede richting de moeite waard is. Juist door samen te doen wat binnen ons handbereik ligt kunnen we positieve verandering in gang zetten. Zo willen we een beweging van hoop zijn.

Vrijwilliger Bert van der Woerd: “Met een kleine klus, een halve dag werk, goed gemutst en warm gekleed maken we een groot verschil voor de nachtegaal in de duinen bij Den Haag. Zeker als je het samen doet.”


Door samen de schouders eronder te zetten, werken we aan plekken waar ruimte is voor leven, voor kleur en voor diversiteit. Aan plekken van hoop. Omdat we liefhebben wat God met liefde heeft gemaakt. Ook het weer ziet er trouwens best goed uit.

Doe je mee? Kijk op arocha.nl/natuurwerkdag.

Help je mee de wilde bijen helpen?

Wist je dat er in Nederland meer dan 360 soorten wilde bijen voorkomen? Naast bijvoorbeeld de bekende hommels, die in kolonies leven, bestaat het grootste deel uit solitaire bijen. Die bouwen hun nesten in zandige bodems, holle plantenstengels of dood hout.

Helaas gaat het niet goed met de wilde bij. Veel soorten zijn achteruitgegaan en ongeveer de helft van de Nederlandse soorten wordt in zijn voortbestaan bedreigd. Door de intensivering van de landbouw, vermesting en het gebruik van bestrijdingsmiddelen verdwijnen steeds meer geschikte leefgebieden.

Met A Rocha zetten we ons in voor het herstel van leefgebieden voor wilde bijen en andere bestuivers. Ook op de nationale natuurwerkdag van zaterdag 7 november gaan we daarmee aan de slag. Zo werkt onze lokale natuurwerkgroep A Rocha Utrecht in Dwelfsloot (Nieuwegein) aan het herstel en behoud van een kruidenrijke grasland. A Rocha Heuvelrug gaat aan de slag in natuurparel de Groene Grens (Ede). En A Rocha Voorthuizen gaat inheemse struiken aanplanten op het landgoed van de Stichting Near East Ministry, nadat zij eerder dit jaar daar ook al een mooi insectenhotel hebben geplaatst. Zo zijn we op allerlei plekken actief om wilde bijen te helpen, en dragen we bij aan een gezonde, soortenrijke leefomgeving. Kijk op arocha.nl/natuurwerkdag voor meer info!

Foto: Bloedbij | William de Jong

Wereldnatuurtop CBD COP17 in Yerevan: hoe staat het met de biodiversiteitsafspraken?

Van 19 tot en met 30 oktober 2026 vindt in Yerevan, Armenië, de zeventiende Conference of the Parties (COP17) van het VN-biodiversiteitsverdrag (CBD) plaats. Vertegenwoordigers van A Rocha uit de wereldwijde familie zijn aanwezig om een christelijke inbreng te geven aan deze belangrijke conferentie.

Wereldwijd eerlijk over de biodiversiteitsafspraken

De biodiversiteit wereldwijd verkeert in crisis: sinds 1970 is de omvang van populaties van verschillende soorten met gemiddeld 73% afgenomen. De hele wereld loopt daardoor risico – van bestuivende insecten tot vruchtbare bodems en schoon water.

Omdat de problemen zo groot zijn, tekenden regeringen in 1992 een wereldwijd VN-verdrag: de Convention on Biological Diversity (CBD). Daarin beloofden ze samen de natuur te beschermen en dit juridisch vast te leggen. Elke twee jaar komen de landen samen om te kijken hoe het gaat, afspraken te maken en plannen op te stellen. Het verdrag kent drie hoofddoelen:

  1. het behoud van biodiversiteit;
  2. het duurzame gebruik van de onderdelen daarvan (soorten, ecosystemen en genen);
  3. de eerlijke verdeling van de voordelen die voortvloeien uit het gebruik van genetische hulpbronnen.

Waarom COP17 zo belangrijk is

Op de COP15 in Montreal werd in 2022 afgesproken dat in 2030 het verlies van biodiversiteit gestopt en omgekeerd moet zijn. De COP16 ging over het uitvoeren van deze afspraak, maar bracht geen duidelijke resultaten. Op de COP17 in Armenië laten landen nu voor het eerst zien hoe ver ze zijn met de 23 doelen die zijn gesteld.

De rol van A Rocha

Als christelijke natuurbeschermingsorganisatie gelooft A Rocha dat de zorg voor de schepping voortkomt uit Gods zorg voor al het leven. Verschillende vertegenwoordigers van de A Rocha Worldwide Family wonen de COP17 in Yerevan bij. Daarmee bieden we een unieke christelijke inbreng op het gebied van natuurbehoud en hebben we de mogelijkheid om beleid te beïnvloeden en relaties op te bouwen met partners en donateurs.

Wat kun je zelf doen?

Het behoud van alle leven op aarde gaat iedereen aan. Overal sterven soorten uit en raken ecosystemen beschadigd. De CBD is op dit moment de beste manier om dat wereldwijd aan te pakken: het verdrag beschermt de natuur op drie niveaus – ecosystemen, soorten en genetische hulpbronnen.

Ook dichtbij huis kun je het verschil maken: bid mee voor de onderhandelingen in Yerevan en werk aan meer biodiversiteit in je eigen omgeving, bijvoorbeeld door mee te doen aan de Nationale Natuurwerkdag op 7 november.

Heide is zoveel meer dan een prachtig paars landschap

We kennen allemaal de beelden van bloeiende heidevelden. Maar achter die prachtige paarse bloemen schuilt een kwetsbaar en bijzonder ecosysteem. Door veranderingen in landgebruik zijn veel traditionele vormen van heidebeheer verdwenen. Tegelijkertijd zorgen stikstof en verzuring ervoor dat heide vergrast en karakteristieke plantensoorten verdwijnen.

En dat heeft gevolgen voor talloze dieren die afhankelijk zijn van open, voedselarme en kruidenrijke heide. Denk aan de boompieper, geelgors, veldleeuwerik en nachtzwaluw, maar ook aan reptielen als de zandhagedis, hazelworm en adder. En wist je dat op struikhei meer dan zestig soorten wilde bijen voorkomen? Op zandblauwtje, een andere plant van droge zandgronden, zijn dat er zelfs meer dan zeventig.

Wist je dat op struikhei meer dan zestig soorten wilde bijen voorkomen?

Dat de relatie tussen soorten en heide diep gaat, zie je zelfs terug in onze Nederlandse soortnamen. Heivlinder, heidehommel, heidefopwesp, heidekrabspin, heidelieveheersbeestje, heidesabelsprinkhaan, heideschildwants, heidesnuitkever, heidecicade, heideslak, heidesteekmier, heideviltbij, heidelibel, en heideknotszwam zijn slechts een paar voorbeelden van de meer dan 150 soorten waarvan de naam uitdrukking geeft aan het belang van heide.

Heide behouden gaat daarom niet alleen over het in stand houden van paarse VVV-heide, postzegelnatuur, of historisch cultuurerfgoed. Het gaat om het behouden van leefruimte voor een enorme diversiteit aan planten en dieren. Heidelandschappen horen plekken te zijn waar het bruist van het leven. Daarom is natuurbeheer zo belangrijk. Door ongewenste toename van bomen en struiken weg te snoeien of uit te graven, houden we de heide open en gevarieerd. Vaak gaat het om exoten zoals Amerikaanse vogelkers en Amerikaanse eik. Dit gebeurt handmatig, zodat we zorgvuldig te werk kunnen gaan en verstoring van planten en dieren tot een minimum beperken.

Op zaterdag 7 november, tijdens de Nationale Natuurwerkdag, komen onze lokale natuurwerkgroepen hiervoor in actie. En jij kunt meehelpen!

Ook de groepen van A Rocha Heuvelrug, Bennekom en Voorthuizen zetten zich op andere natuurwerkdagen in voor het behoud van heide. Met natuurbeheer, herstelwerk en kleinschalig onderhoud zorgen we ervoor dat deze bijzondere gebieden ook in de toekomst een thuis blijven voor allerlei planten en dieren. En daar kunnen wij vervolgens weer volop van genieten.

Heidebeheer is dus geen kwestie van een landschap alleen maar mooi houden. Het is leefgebied behouden voor talloze soorten. Help je mee op de Nationale Natuurwerkdag?

Vredeskastanje voor het Wisentbos

Stichting Participatie Wisentbos heeft zaterdag tijdens Burendag een vredesboom onthuld in het Wisentbos, een cadeau van A Rocha Dronten ter gelegenheid van het twintigjarig bestaan van de stichting. Het gaat om een Indische kastanje, opgekweekt uit zaad van een boom uit het Bos van de Vrede in Bastogne, in de Belgische Ardennen. Ron Methorst vertelde namens A Rocha over de herkomst van de boom: in de Ardennen werd tijdens de Tweede Wereldoorlog zwaar gevochten. Met deze boom wil A Rocha de herinnering aan vrede doorgeven aan volgende generaties.

De vredesboom past in de bestaande samenwerking tussen A Rocha Dronten en de stichting. Samen organiseren zij activiteiten in het bos, waarbij vrijwilligers zich bezighouden met bos- en landschapsbeheer, wandelingen en het jaarlijks maken van een broeihoop voor ringslangen.

Tijdens de onthulling konden bezoekers compost bij de boom leggen met een schepje gemaakt van oude geweren — een krachtig symbool van vrede. Het bordje bij de boom werd onthuld door Methorst, burgemeester Jean Paul Gebben en Nikki Sterkenburg van het Nationaal Comité 4 en 5 mei.

Oog in oog met een VoedselBos-vos

“Hé, kijk daar!” Anita stoot me voorzichtig aan terwijl ik net een hap in mijn mond wil stoppen. Het was eigenlijk te koud om buiten te zitten, maar we zijn toch gebleven. “Daar, ik denk dat het een vos is!” De hap blijft in de lucht hangen; inderdaad het lijkt een vos aan het eind van het pad. Hij komt op zijn gemakje op ons aflopen. Hij snuffelt links, plast even rechts, duikt in het hoge gras en komt weer tevoorschijn. Zou hij ons echt niet zien? Hij kijkt in mijn beleving me recht aan wanneer hij op ongeveer tien meter is genaderd en stilstaat. De wind waait naar ons toe, we zitten op onze hoge bank (de zitting ruim anderhalve meter hoog) aan het begin van het VoedselBos, net op de rand van een oude boomgaard. Blijkbaar niet, want de vos loopt nog een aantal passen dichterbij voor hij een pad naar rechts neemt. Dan beweeg ik mijn hap naar mijn kommetje en tik tegen de rand. De vos heeft ons dan direct door, komt weer tevoorschijn en rent het lange pad weer van ons af. “Wauw, dit was gaaf zeg!” We kunnen weer ontspannen ademen en kijken elkaar met een brede glimlach aan. Wat een geweldig moment en dat gewoon in onze voortuin! Nou, zo gewoon vinden we het gelukkig nog niet.

Het zijn genietmomenten die we ontvangen. Momenten waarop we ons verwonderen over wie er allemaal in het VoedselBos leeft.

Net als een andere keer toen we op de hoge bank wat zaten te drinken aan het eind van de middag. Op één van de paaltjes van het hek om het bos, zit een vogel. Net iets te ver om goed te kunnen zien wat voor vogeltje het is. Maar hij lijkt qua postuur niet op één van de vaste bewoners, dus we herkennen hem niet direct. Vogelkenners zijn we absoluut niet. Maar de afgelopen vier jaar zijn we de vogels die bij ons veel voorkomen toch aardig gaan herkennen – een van de genoegens van het kijken met aandacht naar alle leven om je heen. Het blijkt een grauwe klauwier te zijn wanneer we met verrekijker, fototoestel en vogelboekje het even later hebben bestudeerd. Een vrij zeldzame vogel en één die maar een paar maanden per jaar in Nederland is. Leuk, weer een nieuwe soort die blijkbaar het VoedselBos een goede plek vond om een paar dagen te zijn. “Van harte welkom, fijn dat we van je mogen genieten.”

Grauwe klauwier (mannetje). Foto: VoedselBos De Pelgrim

Anita Bos en Dorine Heij

Anita Bos en Dorine Heij zijn één van onze deelnemers aan het A Rocha Partner. programma. Sinds juni 2022 wonen ze in het Oost-Groningse Bellingwolde op een perceel van 1,2 hectare en beheren daar een nog jong voedselbos. Ze hebben Stichting De Pelgrim VoedselBos & BoerderHeij opgericht met als doel handen en voeten te geven aan de opdracht van God om te zorgen voor de schepping, met oog voor schoonheid, voor harmonie, voor creativiteit, voor alle leven, voor een goede bodem, voor ruimte en voedsel voor mens en dier.

Het smalle pad

Tekst: Nanning Jan Honingh

In het boek Mijn wilde tuin haalt de schrijver Meir Shalev een Israëlische dichteres aan die het woord ‘heersen’ in een andere betekenis gebruikt.

Geoorloofd volgens Meir, want het woord heersen is een soort containerbegrip dat naast ‘gewelddadig onderwerpen’ ook ‘al lopend een pad uitslijten’ betekent. Deze betekenis kan mij nog steeds ontroeren, omdat het zo volstrekt anders is dan de gangbare christelijke invulling van bossen rooien, akkers ploegen, rivieren kanaliseren en allerlei andere ‘wildernis’ op ‘orde’ brengen.

Toen ik mijn land van melk en honing in de winter van 2007 mocht betreden, heb ik het ingezaaid met allerlei eenjarige en meerjarige kruiden. Met een hooihark, verzwaard met een houten balk ben ik in de vorstige februarimaand een paar honderd keer heen en weer gelopen over de akker om de kluiten te verkruimelen en het zaad een goed kiembed te geven. Als ik er nu ben, loop ik langs vaste routes naar de schuur of akker. Daarbij kruis ik andere paden zoals die van de fazanten die onder de sleedoornbosjes overnachten. Er is een haas die elke dag mijn land verlaat met een sprong over de sloot en later hetzelfde paadje terug volgt. Reebokken markeren met hun hoorns een zwarte els of ratelpopulier op de hoek, zodat de vellen bast erbij hangen. Een paar waterhoentjes trekken dagelijks een spoor door het wier in de sloot. Het geeft mij als ‘heerser’ een tevreden gevoel dat ook de andere schepselen het goed maken.

Zo volgen wij, mensen van de Weg, allemaal het smalle pad dat Jezus over de wereld heeft uitgesleten. Zo zoeken wortels en wormen hun weg in de bodem. Slijten olifanten hun paadjes uit, zwemmen glasaal en walvis langs hun banen door de oceaan, waaien trekvogels met de goede winden mee tussen zomer en winter en cirkelt de maan om zichzelf, de aarde en de zon. En zo ‘beheerste’ Henoch al wandelend met God de gehele aarde.

De steenuil bij A Rocha

Hoe markeer je als nieuwe A Rocha werkgroep je start?

Bij A Rocha Voorthuizen deden we dit door een nestkast voor steenuilen op te hangen op het terrein van de NEM*, aan de rand van een klein bos. Onze werkgroep richt zich op bosbeheer, het verbeteren van de bosvijver en het aanbrengen van nestkasten en faunavoorzieningen.

Wat is het dan mooi om tijdens een werkdag braakballen onder de nestkast te vinden! De steenuil, het kleinste uiltje van Nederland, is eenmaal gevestigd honkvast. Het terrein van de NEM biedt een kleinschalig natuurlandschap met bos, weiland en takkenrillen – ideaal voor de steenuil, die niet kieskeurig is: muizen, wormen, insecten en soms een kleine vogel staan op het menu. Zijn scherpe roep ‘wiew’ is regelmatig te horen.

Helaas is het leven van de steenuil kwetsbaar. Veel jongen halen hun eerste jaar niet door verkeer, roofvogels of marters. Ook verdwijnt hun geliefde kleinschalige natuurlandschap.

Het ophangen van nestkasten, holle bomen laten staan en rommelhoekjes creëren helpt. Maak het dus niet te netjes in je tuin – de steenuil houdt daar niet van! Ik ben een van de gelukkigen: in mijn tuin woont een paartje steenuilen in een nestkast in een oude eik. Dit voorjaar broedden ze weer, en de kuikens werden geringd voor inzicht in leeftijd en trekgedrag. Een steenuil kiest een partner voor het leven en broedt van half april tot half mei op drie tot vijf eieren.

In Voorthuizen is de nestkast dit voorjaar 2026 in elk geval duidelijk gebruikt: er zijn steenuilen gezien en braakballen gevonden. Of er daadwerkelijk gebroed is, weten we nog niet zeker. Maar de tekenen zijn veelbelovend, en onze werkgroep blijft de kast de komende seizoenen volgen.

Vrolijk gekleurde vrienden

In 2026 staat A Rocha stil bij het thema ‘Verenpracht’. Wat kunnen vogels  ons leren? En hoe kunnen wij goed voor ze zorgen? We publiceren regelmatig blogs waarin verschillende schrijvers iets delen over dit veelzijdige thema. Deze maand vertellen Anita en Dorine van het VoedselBos over een slim vogeltje.

Ook dit jaar hebben we veel paardenbloemen rond ons huis staan. We houden beiden niet zo van de kleur geel, maar wanneer deze bloemen opkomen in het gras worden we daar toch wel vrolijk van. Veel mensen vinden paardenbloemen in hun gazon niet fijn. Toch is het mooie van paardenbloemen dat de wortels diep in de grond steken. Zo halen ze voedingsstoffen naar boven ook voor planten om hen heen. Bovendien zijn de bladeren en de bloemen ook eetbaar voor de mens. Voor het eerst hebben we de bloemblaadjes, samen met bloemetjes van de sering, gebruikt om er siroop van te maken.

Wij zijn niet de enigen die van paardenbloemen houden. Wanneer de gele bloemen veranderd zijn in ronde pluizenbolletjes is er een rood-zwart-geel-wit kapertje op de kust. Vanaf de grond kan hij er niet altijd bij, maar daar heeft het puttertje iets op gevonden: hij landt op het steeltje van de bloem, en door zijn gewicht zakt de buit naar beneden en kan hij zich te goed doen aan de zaadjes onderaan de parapluutjes. Het is een leuk gezicht om te zien hoe ze, heel snel eigenlijk, een pluizenbol kaalplukken. Ze eten alleen de zaadjes. De rest ligt vervolgens, bijna als een crime scene, naast de steeltjes op de grond. En nu we dit eenmaal weten herkennen we de plekken waar de putter zijn maaltijd heeft gehouden.

Naast paardenbloemen staan ook distels op het menu van de putter. We zien er al veel opkomen. Voor de meeste mensen ook niet ene welkome plant. Toch leveren ook deze planten een bijdrage aan de biodiversiteit in ons VoedselBos. Ze hebben diepe wortels en maken zo de grond geschikt voor bomen en struiken. Een paar dagen geleden zagen we een puttertje snoepen van de veldzuring. Nou, dat staat op dit moment ook volop in ons VoedselBos. Dus het is wat dat betreft een waar paradijs voor onze vrolijk gekleurde vrienden.

Elke dag genieten we heerlijk van alles wat rondvliegt, zingt en tjilpt. Rijk als we zijn met groeiend voedselbos voor de deur waar steeds meer vogels hun thuis vinden.

Anita Bos en Dorine Heij

Anita Bos en Dorine Heij zijn in juni 2022 in het Oost-Groningse Bellingwolde gaan wonen op een perceel van 1,2 hectare, om een VoedselBos aan te planten. Ze hebben Stichting De Pelgrim VoedselBos & BoerderHeij opgericht met als doel handen en voeten te geven aan de opdracht van God om te zorgen voor de schepping, met oog voor schoonheid, voor harmonie, voor creativiteit, voor alle leven, voor een goede bodem, voor ruimte en voedsel voor mens en dier. En anderen te laten zien en ervaren dat voedselproductie mogelijk, haalbaar en lekker is uit een voedselbos. Het VoedselBos is ook A Rocha Partner.